Dokunmak

Gabriel Josipovicî şöyle yazmış hayli vaktinde:

"Dokunma yoluyla kendi kişisel tarihimizden daha uzun ve daha geniş bir tarihte yer alıyor olduğumuz duygusunu yaşarız."

Bacuis, bu hislerin kaybolduğu bir yer. İnsanlar yere inmez, toprağa dokunmaz ve ihtimaldir ki bu yüzden hafızalarını da kaybetmişlerdir; çünkü dokunmak, esasça bedensel değil, tarihsel bir eylemdir. İnsanı bir geçmişe ve bir aidiyete bağlar. Baucis, dokunmayanların kentidir. Temas etmeyen, yaklaşmayan, hissetmeyen bedenlerle doludur. İnsanlar göğe yakındır lakin birbirinden uzaktır; gözle görürler lakin kalple hissetmezler, ses olur ama titreşim olmaz. Hareket vardır ama yakınlık değildir.

İnsanlar dokunmaktan, temastan koşar adım terse gittikçe, uzaklaştıkça yalnızlaşır. Kendilerinin isteklerine, hülyalarına dokunmaya dâhi cesaret edemezler. Temas, öteden bir tehdit gibi benimsenir. Dünyamızda, bugün içerisinde bu korku daha da belirgin. Ekranlar bizi bağlarken aynı zamanda yalıtıyor ve sarılmak yerine emoji, el sıkışmak yerine beğeni gönderiyoruz. İnsanlar birbirine yakın gibi lakin kimse dokunmuyor. İradem ki; oysa ki yakınlık ancak ve ancak dokunmayla mümkün.

İnsanların, temasın yokluğu yalnızca kişisel değil toplumsal bir eksikliktir; dokunamadığımız insanlara yabanlaşırız, acılarını hissedemeyiz, uzak bir felaket gibi kalırlar. Calvino'nun Baucis'i bu anlamda bir uyarıdır. 1972 yılında yazılmış lakin bugün baktığında 2025'e kendi kendini zaten çok iyi uyarlamış. İnsanları hissetmek, dokunmak, bir eli tutmak bazen bir dünya görüşünü değiştirebilir.

Yalnızlık, dokuamadığımız arzuların yankısıdır. İnsan, dokunmaktan kaçtıkça arzular sessizleşir. İlişkiler yüzeyselleşir, hafızalar silinir; oysa bazen yalnızca bir elin sıcaklığı, tüm hayatı geri getirebilir.

Baucis'ten çıkış belki de yalnızca yere inmek değil, birine yaklaşmakla başlar. Zerre dâhi olsa, parmak ucuyla bile... Hayata dokunmaya cesaret etmek.